สลากกินแบ่งรัฐบาลไทย

ประวัติและความเป็นมา

สลากกินแบ่งรัฐบาล หรือที่คนไทยเรียกสั้นๆ ว่า "หวยรัฐบาล" เป็นสลากที่ออกโดยสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล (GLO — Government Lottery Office) ซึ่งเป็นรัฐวิสาหกิจภายใต้กระทรวงการคลัง มีวัตถุประสงค์เพื่อหารายได้เข้ารัฐและใช้สนับสนุนกิจกรรมสาธารณประโยชน์

สลากกินแบ่งรัฐบาลจำหน่ายในราคาใบละ 80 บาท (สลากคู่ 2 ใบในชุดเดียว) ออกรางวัลทุกวันที่ 1 และ 16 ของทุกเดือน รวมปีละ 24 งวด

ประวัติศาสตร์หวยไทย

1. จุดเริ่มต้นในสมัยรัชกาลที่ 3 (ยุคหวย ก ข)

จุดกำเนิดแรกสุดของหวยในไทยไม่ได้เริ่มจากตัวเลข แต่เริ่มจาก "ตัวอักษร"

• ช่วงปี พ.ศ. 2375: ในช่วงรัชกาลที่ 3 เกิดปัญหาเศรษฐกิจขัดสน เงินทองไม่หมุนเวียน เพราะคนเอาเงินไปใส่ใต้ฝังดินกันหมด รัชกาลที่ 3 จึงทรงโปรดเกล้าฯ ให้ "จีนหงสี" (ตำแหน่งขุนบาล) ตั้งโรงหวยขึ้นมาเพื่อดึงเงินให้กลับมาหมุนเวียนในระบบ
• วิธีเล่น: ยุคนั้นเรียกว่า "หวย ก ข" เพราะใช้ตัวอักษรไทย 34 ตัว (ตัดตัวอักษรบางตัวออก) มาใส่ในกระเป๋าผ้า แล้วให้คนทายว่าหวยจะออกตัวอักษรไหน ถือเป็นจุดเริ่มต้นการพนันถูกกฎหมายครั้งแรกของไทย

2. กำเนิด "สลากกินแบ่ง" ครั้งแรกในสมัยรัชกาลที่ 5 (พ.ศ. 2417)

นี่คือจุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้หวย ก ข กลายมาเป็น "สลาก" แบบที่เราเห็นในปัจจุบัน

• ปี พ.ศ. 2417: มีการออกสลากกินแบ่งรัฐบาลเป็น "ครั้งแรกในประเทศไทย" โดยออกเนื่องในพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาของสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5)
• วัตถุประสงค์: เพื่อช่วยเหลือทหารต่างชาติที่นำสินค้ามาร่วมแสดงนิทรรศการในพิพิธภัณฑ์ และเป็นการหารายได้เข้าบำรุงกุศล โดยมี "นายอัลบาสเตอร์" (ต้นตระกูลสวัสดิ์รักษ์) เป็นผู้ดำเนินการดูแลระบบสลากใบแรกของไทย

3. ยุคเปลี่ยนแปลงสู่ "สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล" (พ.ศ. 2482)

หลังจากผ่านยุคเปลี่ยนแปลงผ่านและการปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475 รัฐบาลยุคนั้นเริ่มมองเห็นว่าสลากกินแบ่งสามารถทำรายได้เข้าคลังแผ่นดินได้เป็นกอบเป็นกำ

• ปี พ.ศ. 2482: รัฐบาลในยุคของคณะราษฎรได้จัดตั้ง "สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล" ขึ้นมาอย่างเป็นทางการเป็นครั้งแรก เพื่อทำหน้าที่ควบคุม ออกรางวัล และจัดจำหน่ายสลากให้กับประชาชนอย่างเป็นระบบระเบียบแบบถาวร

4. ยุคเทคโนโลยีและหวยดิจิทัล (ยุคปัจจุบัน)

จากสลากใบและไม่กี่สตางค์ในอดีต พัฒนามาเป็นใบละ 80 บาท จนในที่สุดระบบก็ต้องอัปเกรดตามโลกยุคใหม่

• ยุคหวย 2–3 ตัว (หวยบนดิน): เคยมีการทำหวยบนดินในอดีตเพื่อสู้กับหวยใต้ดิน แต่ก็ถูกยกเลิกไป
• ยุคสลากดิจิทัล (แอปเป๋าตัง): เพื่อแก้ปัญหาหวยเกินราคา รัฐบาลจึงสับเปิดตัวระบบซื้อขายสลากกินแบ่งรัฐบาลผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์แบบเต็มรูปแบบ ทำให้คนไทยสามารถถูกซื้อเลขเด็ดราคา 80 บาทแท้ได้จากหน้าจอมือถือ

เกร็ดความรู้: เงินรางวัลมาจากไหน?

ตามกฎหมายของสำนักงานสลากฯ เงินที่ได้จากการขายหวยทั้งหมดในแต่ละงวด จะถูกจัดสรรแบ่งเค้กออกเป็น 3 ส่วนหลัก

1. 60% นำไปใช้เป็นเงินรางวัลจ่ายคืนให้ผู้ถูกหวย (รวมถึงรางวัลที่ 1 นำโชค)
2. ไม่ต่ำกว่า 28% นำส่งเข้าคลังแผ่นดินเพื่อเอาไปพัฒนาประเทศ
3. ไม่เกิน 12% นำไปใช้เป็นค่าบริหารจัดการ ค่าจัดพิมพ์ และค่าเปอร์เซ็นต์ให้ตัวแทนจำหน่าย

ประเภทรางวัล

รางวัลใหญ่สุดคือ รางวัลที่ 1 มูลค่า 6 ล้านบาท นอกจากนี้ยังมีรางวัลอื่นๆ อีก 8 ประเภท ได้แก่

• รางวัลที่ 1 — 6,000,000 บาท (1 รางวัล) ถูกเลข 6 หลักตรงทุกตัว
• รางวัลข้างเคียงรางวัลที่ 1 — 100,000 บาท (2 รางวัล) เลขก่อนหน้าและถัดไปของรางวัลที่ 1
• รางวัลที่ 2 — 200,000 บาท (5 รางวัล)
• รางวัลที่ 3 — 80,000 บาท (10 รางวัล)
• รางวัลที่ 4 — 40,000 บาท (50 รางวัล)
• รางวัลที่ 5 — 20,000 บาท (100 รางวัล)
• เลขหน้า 3 ตัว — 4,000 บาท (2 ชุด)
• เลขท้าย 3 ตัว — 4,000 บาท (2 ชุด)
• เลขท้าย 2 ตัว — 2,000 บาท (1 ชุด)

วิธีการออกรางวัล

การออกรางวัลดำเนินการโดยคณะกรรมการและสักขีพยานจากภาครัฐและเอกชน ณ สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล กรุงเทพมหานคร มีการถ่ายทอดสดทางโทรทัศน์และออนไลน์เพื่อความโปร่งใส โดยใช้ลูกบอลหมายเลขในการออกรางวัล

หลังประกาศผล ผู้ถูกรางวัลสามารถนำสลากตัวจริงไปขึ้นเงินได้ที่สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาลและสาขาทั่วประเทศ ภายในระยะเวลา 2 ปีนับจากวันออกรางวัล

การจัดสรรรายได้

รายได้จากการจำหน่ายสลากกินแบ่งรัฐบาลถูกจัดสรรตามที่กฎหมายกำหนด ส่วนหนึ่งเป็นเงินรางวัล ส่วนที่เหลือนำส่งรัฐเพื่อนำไปใช้สนับสนุนกองทุนต่างๆ เช่น กองทุนผู้สูงอายุ กองทุนคนพิการ กองทุนส่งเสริมการจัดสวัสดิการสังคม และโครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน

แหล่งข้อมูลอย่างเป็นทางการ

ข้อมูลผลสลากกินแบ่งรัฐบาลที่แสดงบน ChkLottery รวบรวมจากสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล หากต้องการยืนยันผลอย่างเป็นทางการ กรุณาตรวจสอบโดยตรงที่ www.glo.or.th